NIEZALEŻNI
FINANSOWO

Jak i gdzie kupić NFT?

NFT są obecnie na wznoszącej fali popularności i nic nie wskazuje na to, aby w najbliższym czasie fala ta miała osłabnąć. Kilkukrotnie poruszaliśmy już temat tych wyjątkowych, jednak nadal przez wielu pomijanych aktywów. Jeżeli jesteś osobą dopiero rozpoczynającą swoją przygodę z NFT, polecamy Ci przeczytać nasz artykuł „NFT – jak zacząć inwestować w non fungible token„, gdzie szczegółowo opisaliśmy czym są wyżej przedstawione cyfrowe aktywa, oraz z jakim ryzkiem wiąże się inwestowanie w nie. W przypadku, w którym zadecydujesz się kupić tokeny niewymienialne, ten poradnik podpowie Ci jak najlepiej oraz gdzie kupić NFT.

Na skróty:

Zanim zaczniesz inwestować w NFT, dowiedz się więcej na temat krypto

Sprawdź naszym zdaniem najlepsze platformy do zakupu NFT

W jakim portfelu bezpiecznie trzymać swoje aktywa cyfrowe?

Jak stworzyć własne NFT i wypuścić kolekcję na blockchainie?

Spis treści

Co musisz wiedzieć zanim zdecydujesz się kupić tokeny NFT?

Nie będziemy owijać w bawełnę: pierwszą rzeczą, jaką musisz mieć na uwadze kupując NFT, jest fakt, że według naszej oceny jest to ekstremalnie ryzykowny rynek. Dlaczego? Ponieważ gra toczy się często o wszystko, albo nic.

W przypadku inwestowania w kryptowaluty, nawet jeśli twoja inwestycja skończy się fiaskiem, zaś zakupione coiny stracą na wartości, w dowolnym momencie możesz wypłacić z puli pieniądze, które w niej pozostały. Nawet jeśli stracisz 70% wartości inwestycji, w kieszeni nadal będziesz mieć pozostałe 30%. W przypadku NFT nie działa to w ten sposób. Faktycznie, w dowolnym momencie możesz wystawić NFT na sprzedaż, jednak aby odpracować stratę chociaż częściowo, ktoś musi zdecydować się na odkupienie od Ciebie tokenów NFT.

Oznacza to, że jeżeli ulokujesz pieniądze w nieodpowiednim projekcie, to nie dość że wybrane NFT nie zyska na wartości, to jeszcze poprzez brak zainteresowania inwestorów ciężko będzie znaleźć potencjalnego nabywcę. Możesz więc zostać z bezużytecznym oraz niezbywalnym tokenem na zawsze, a całość Twojej inwestycji przepadnie.

Handlując tokenami NFT, naprawdę musisz znać się na temacie – liczy się nie tylko wybór odpowiedniego projektu z potencjałem, ale także (a może przede wszystkim) umiejętna ocena rynku NFT oraz tego, w jaki sposób rynek ten zachowa się w określonej fazie od wypuszczenia tokenu (mint, reveal itd.) oraz jak zareaguje na różnego typu wiadomości mające wpływ na wszystkie inne giełdy i rynki.

Dodatkowo pamiętaj, że handel NFT odbywa się za pośrednictwem kryptowalut. Jeżeli kupisz token za 1 ETH w czasie, kiedy wartość ETH to ok 4000$, a następnie sprzedasz to samo NFT za 1.5 ETH, ale w czasie sprzedaży wartość ETH spadnie o 50%, oznacza to że za NFT dostaniesz 3000$. Oczywiście, możesz czekać aż wartość kryptowaluty ponownie urośnie, miej jednak świadomość, że zanim to się wydarzy może minąć bardzo dużo czasu.

Cykl życia NFT - od mintu po stabilizację ceny

Tokeny NFT posiadają swój cykl życia oraz schematy zachowania inwestorów ściśle powiązane z tym cyklem. Jak więc wygląda typowy wykres w przypadku prawie każdego NFT, wypuszczonego podczas trwania hossy? Jako przykład posłuży nam seria Phantom Project: Ghost Division (PXN) i wykorzystamy lekko zmodyfikowany wykres z platformy CoinGecko (1).

Phantom Project był to jeden z projektów rozdmuchanych do granic możliwości – każdy chciał załapać się na mint i każdy wierzył w to, że Ghost division to kolejne NFT, które podbije rynek i zwróci się w dziesiątkach tysięcy dolarów. Tak niestety się nie stało, na pewno nie w tej hossie. Być może kiedyś Phantom Project odbije i wróci na salony, nikt jednak nie daje takiej gwarancji, zaś fakty na dzień dzisiejszy są takie, że osoby, które nie wiedziały jak inwestować w NFT straciły na projekcie dziesiątki tysięcy dolarów.

Używamy PXN jako przykładu reprezentatywnego, ponieważ prawie wszystkie NFT, które znamy mają bardzo podobny cykl życia – w przypadku mniej popularnych projektów skala strat i zysków jest dużo mniejsza, jednak przy zachowaniu powtarzalnego schematu. Ale po kolei.

Na wykresie dodaliśmy 3 kropki: czerwona oznacza mint, fioletowa- końcowy etap przed reveal, zielona moment reveal. Co te pojęcia oznaczają?

Mint - narodziny NFT

W najprostszych słowach, mint to moment, w którym NFT zostaje wrzucony na blockchain. Jest to również wydarzenie mające zazwyczaj formę przedsprzedaży; osoby które są dopuszczone do mintu kupują tokeny NFT jako pierwsi nabywcy danej serii, a obowiązująca cena jest z góry ustalona i nie podlega zmianom. Mint w rozumieniu eventu dzieli się na private sale (sprzedaż prywatna) oraz public sale (sprzedaż publiczna).

Private sale dotyczy ograniczonej liczby tokenów NFT z danej serii. Zazwyczaj aby dostać prawo do mintu trzeba angażować się w projekt i społeczność danego NFT. Drogą na skróty jest wygranie loterii (tzw. whitelist giveaway), organizowanej za pośrednictwem Twittera lub Discorda. Wygrywając whitelist spot mamy zarezerwowane miejsce w przedsprzedaży prywatnej.

Public sale to wyprzedaż pozostałych tokenów z serii. Public sale w teorii jest dostępne dla wszystkich, jednak w praktyce, w przypadku nagłośnionych i potencjalnie ekskluzywnych NFT, zakup tokenów w public sale jest niemal niewykonalny. O kilka tysięcy NFT walczy naraz nawet kilkaset tysięcy osób, w tym botów. Ta sytuacja powoduje kosmiczny wzrost opłat transakcyjnych, tzw. gas fees– często bywa, że gas fee przewyższa cenę public mint.

Tak jak wyżej przedstawiliśmy dzieje się w przypadku pożądanych tokenów. Jeżeli projekt ma słaby marketing, często nie jest w stanie wymintować wszystkich NFT w public sale, zaś jego cykl życia kończy się na krótko po wymintowaniu pierwszych sztuk tokenów niewymienialnych.

Jak rynek reaguje na mint? Zazwyczaj entuzjastycznie. Osoby, które nie załapały się na private i public sale rzucają się na pierwsze NFT z danej serii wystawione na sprzedaż na rynku wtórnym. Bezpośrednio po mincie cena za token na platformie do handlu NFT kilkukrotnie przewyższa cenę mintu.

W szablonowym przypadku, po mincie cena wzrośnie kilkukrotnie i z krótkimi okresami spadku, będzie rosła aż do momentu tuż przed reveal, zaś swój szczyt osiągnie na kilka godzin przed reveal.

Reveal - ujawnienie się właściwości NFT, przypisanie każdemu z tokenów odpowienich metadanych

Przed fazą reveal nabywca NFT kupuje kota w worku. Nikt nie wie jak wysoką rangę w kolekcji będzie miało dane NFT. Wszystkie niewymienialne tokeny bezpośrednio po mince będą wyglądały tak samo, zaś metadane pozostaną utajnione do czasu reveal. W chwili reveal NFT otrzymuje informację dotyczącą danych zakodowanych w obrazku. Pojawia się również finalna prezentacja wizualna danego tokena.

Po reveal cena kolekcji gwałtownie spada w dół. Dlaczego więc niektórzy nie chcą sprzedawać swoich tokenów przed reveal, zaś inni skupują niewiadome NFT na potęgę, nie znając jeszcze metadanych? Ponieważ, jeżeli będą mieć szczęście i trafią na najbardziej ekskluzywny 1% kolekcji, wartość ich NFT wielokrotnie przewyższy cenę rynkową podstawowego tokena.

Typowe zachowanie rynku NFT to gwałtowny spadek ceny kolekcji po ujawnieniu metadanych w kolekcji. Cena leci w dół do momentu stabilizacji na pewnym poziomie bądź utraty zainteresowania inwestorów. Chwilowe skoki ceny mogą być wywołane wydarzeniami związanymi z projektem, zaś długotrwały wzrost reprezentują jedynie legendarne kolekcje, takie jak Bored Ape Yacht Club lub Cryptopunks i jeżeli mamy być szczerzy, nie mamy pojęcia co stoi za tajemnicą ich sukcesu.

Wnioski - kiedy bezpiecznie kupić NFT oraz jak to zrobić?

Bezpiecznie w przypadku NFT oznacza 'ryzykując jak najmniejszą sumę pieniędzy’. Tak więc bezpiecznie jest kupić NFT podczas sprzedaży prywatnej, jeżeli uda nam się wygrać whitelist spot. Zazwyczaj private sale trwa kilkadziesiąt godzin. Radzilibyśmy dobrze wykorzystać ten czas i pod koniec trwania okna prywatnego mintu, zobaczyć ilu inwestorów zdecydowało się na zakup, ilu zaś zignorowało dany projekt.

W przypadku kiedy inwestorzy nie wykazali zainteresowania private sale, na pewno nie będą chcieli kupić tokenów podczas public sale, ani też później, na rynku wtórnym. W taki projekt prawdopodobne nie warto inwestować, nawet posiadając miejsce w przedsprzedaży.

Jeżeli nie uda Ci się kupić NFT na rynku pierwotnym, nie kupuj go ani przed reveal kolekcji, ani też bezpośrednio po tym wydarzeniu. Poczekaj aż sytuacja się ustabilizuje i zadecyduj czy na pewno chcesz przeznaczyć swoje pieniądze na dany token. W takim przypadku, nawet jeśli stracisz zainwestowane środki, będzie to mniejsza suma pieniędzy niż w razie kupowania pomiędzy mintem a reveal.

Dodatkowo, uważamy że lepiej nie nabywać bardzo drogich NFT, przy czym kwestia oceny czy coś jest bardzo drogie czy nie, jest już raczej indywidualną sprawą. Rynek NFT zasłynął z projektów w których tokeny były sprzedawane za równowartość setek tysięcy, a czasem milionów dolarów. Pamiętaj jednak, że takich kolekcji istnieje dosłownie kilka. Jeżeli więc NFT kosztuje już kilka lub kilkanaście tysięcy dolarów, myślenie że dobije do kilkuset tysięcy jest raczej naiwne. Jeśli nie jesteś przygotowany/a na stratę takich pieniędzy, nie kupuj drogiego NFT.

Statystycznie rzecz biorąc, bardziej realnym jest dwukrotne pomnożenie wartości NFT, które kosztuje 100$, niż tego za 1000 $. Dlatego też bardziej opłaca się kupić kilka tokenów z obiecujących kolekcji, póki są one tanie, niż liczyć na dalsze wzrosty drogich NFT.

Jak przygotować się do zakupu NFT?

Aby kupić NFT z określonej kolekcji musisz wiedzieć 2 rzeczy: jak nazywa się dana kolekcja oraz na jakim blockchainie się ona znajduje.

Pobierz w przeglądarce wtyczkę portfela kryptowalut obsługującego odpowiedni blockchain. Przykłady portfeli podaliśmy w podlinkowanym artykule. Po pobraniu portfela musisz kupić lub przelać na niego środku do zakupu NFT.

Jeżeli czytasz ten poradnik, prawdopodobnie stawiasz swoje pierwsze kroki zarówno w świecie krypto jak i NFT- zakładamy więc, że swoje pierwsze kryptowaluty zakupisz na jednej z popularnych giełd kryptowalut, następnie zaś prześlesz tokeny z giełdy do portfela cyfrowego. Najlepszą giełdę kryptowalut pomożemy Ci wybrać tutaj.

Przygotuj się też na dodatkowe koszty jakie generuje zakup NFT. Mowa o opłacie transakcyjnej, czyli gas fee.

Gas fee, podobnie jak cena tokenów NFT naliczany jest zawsze w macierzystej kryptowalucie blockainu, na którym znajduje się NFT. Jeżeli kupujesz więc token na blockchainie Ethereum, opłatę transakcyjną zapłacisz w ETH. Decydując się na NFT wrzucone na blockchain Solana, gas fee będzie naliczany w SOL, w przypadku Cardano, musisz posiadać zapas ADA itd.

Ile wynoszą opłaty transakcyjne? Nie jest to stała wartość. W przypadku kryptowalut opłaty transakcyjne zależne są od zapotrzebowania na kryptowaluty na dany moment. Im większy popyt, tym wyższa opłata. Niestety, ale ma to przełożenie na koszt mintu, zwłaszcza jeżeli okno czasowe w czasie trwania którego można wymintować NFT jest wąskie- oznacza to, że bardzo dużo osób równocześnie wysyła zlecenia dokonania transakcji, a opłaty (zwłaszcza w przypadku blockchainów opartych na mechanizmie walidacji proof of work (PoW)) mogą osiągać w tym czasie absurdalnie wysokie ceny, wielokrotnie przewyższające nawet koszt wymintowanego NFT.

Problem opłat transakcyjnych sięgających nawet kilku tysięcy (!) dolarów dotyczył przede wszystkim blockchaina Ethereum. W październiku 2022 zmieniła się metoda walidacji i Ehtereum z PoW przeszło na proof of stake (PoS). Jest to dobra informacja, ponieważ koszty dokonywania transakcji na tym blockchanie powinny ulec znacznej redukcji.

Posiadając już portfel kryptowaluty oraz środki do zakupu NFT i opłacenia opłaty gas fee możesz przejść do wyboru giełdy NFT.

Najpopularniejsze giełdy sprzedaży NFT

Skoro wiesz już najważniejszą rzecz dotyczącą cyklu życia NFT w kontekście inwestycyjnym i zachowania ceny tokenów, pora przejść do poradnika dotyczącego tego, gdzie kupuje się NFT.

W artykule najlepsza platforma NFT opisaliśmy w jaki sposób wybierać giełdy NFT oraz przedstawiliśmy nasze ulubione rynki NFT obsługujące dane blockchainy. Tutaj jednak skupimy się bardziej na aspekcie handlu określonymi tokenami w zależności od ich typu, nie zaś na opisach poszczególnych giełd NFT. Omówimy też sam procesie zakupu NFT na przykładzie giełdy Opensea.

W naszym zestawieniu uwzględniamy jedynie sprawdzone giełdy – nie ryzykujemy podłączania portfela kryptowalut do stron, którym nie ufamy lub co do których nie mamy pewności.

Uwaga! Nie zawsze wybrane NFT będzie dostępne na wszystkich giełdach obsługujących dany blockchain.

Gdzie kupić tokeny NFT stworzone na blockchainie Ethereum?

Portfel Metamask obsługuje blockchain Ethereum – można więc dokonywać za jego pomocą transakcji NFT korzystających z technologii blockchain opartej na Ethereum, a następnie przechowywać NFT w tym samym portfelu.

Ethereum na ten moment zdominowało świat NFT. Najpopularniejsze giełdy NFT obsługujące tokeny sieci Ethereum to:

  • Opensea – znajdziemy tu w zasadzie każdy rodzaj non fungible token, począwszy od tokenów kolekcjonerskich, idąc przez cyfrowe dzieła sztuki, zaś kończąc na wirtualnych landach oraz NFT do gamingu.

  • ImmutableX – giełda obsługująca tokeny Ethereum layer 2. Technologia, która umożliwia handel bez gas fees (opłaty transakcyjne należy zapłacić jedynie 2 razy- wprowadzając środki na giełdę oraz wyprowadzając je z niej – tradeując w obrębie giełdy, nie zapłacisz gas fees). Giełda obsługuje jedynie niewymienialne tokeny znajdujące się na layer 2 (L2).

  • Looksrare – giełda nieco podobna do Opensea. Główna różnica to wysokość naliczanych opłat oraz dostępne aukcje i oferty.

  • SuperRare – platforma NFT dedykowana cyfrowym dziełom sztuki w formie NFT

  • Refinable – zdecentralizowana platforma NFT skupiająca wiele blockchainów.

Klikając na logo przejdziesz na odpowiednią giełdę:

Gdzie kupić tokeny NFT stworzone na blockchainie Polygon?

Portfel Metamask obsługuje blockchain Polygon.

  • Tokeny NFT zamieszczone na blockchainie Polygon kupimy przede wszystkim na giełdzie Opensea oraz Refinable

Gdzie kupić tokeny NFT stworzone na blockchainie Solana?

Portfele obsługujące blockchain Solana to Phantom lub Solflare

NFT na Solanie kupimy między innymi na giełdach:

  • Opensea

  • Solanart – giełda NFT opartych o Solanę, która nie pobiera prowizji. Nieograniczona możliwość nabywania tokenów, jednak aby kolekcje mogą zamieszczać tu jedynie zaakceptowani użytkownicy

  • Solsea- ogólnodostępna platforma do sprzedaży NFT na blockchainie Solana

Gdzie kupić tokeny NFT stworzone na blockchainie Binance Smart Chain?

Portfel Metamask obsługuje blockchain Binance Smart Chain.

  • BinanceNFT – w przypadku NFT wywodzących się z blockchaina Binance, główną giełdą jest macierzysta platforma BinanceNFT.

  • Refinable

Gdzie kupić tokeny NFT stworzone na blockchainie Cardano?

Blockchain Cardano jest obsługiwany przez portfele takie jak Yoroi, Daedalus czy Nami

  • CNFT – giełda na której możesz nabyć niewymienialne tokeny zamieszczone za pośrednictwem ADA

Pozostałe blockchainy i ich platformy sprzedaży NFT

W świecie kryptowalut istnieją setki blockchainów, zaś każdy z nich ma, lub w niedługim czasie będzie posiadał kompatybilną platformę NFT. Wymienianie wszystkich istniejących łańcuchów bloków wraz z odpowiednimi giełdami zajęłoby nam wieki. Jeżeli więc interesuje cię zakup NFT na blockchainie Tezos, Ripple lub którymkolwiek innym, którego nie wymieniliśmy w tym artykule, najlepiej zasięgnij informacji u źródła. Idź na stronę danej kryptowaluty i sprawdź, które partnerskie projekty się oficjalnie wspierane przez blockchain.

W jaki sposób możesz kupić NFT na Opensea?

Opensea to największa platforma handlu NFT obsługująca wiele blockchainów. Znajdziemy tu praktycznie wszystkie kolekcje na Ethereum, wiele NFT wrzuconych na Polygon, Solanę, Avalanche, Klaytn i inne. W zależności od tego, na którym blockchainie znajduje się dany token, potrzebujesz podłączyć do platformy odpowiedni portfel kryptowalut. Więcej na temat łączenia portfela z Opensea znajdziesz w artykule „Najlepsza platforma NFT„.

Aby kupić dowolny token NFT na Opensea, masz do wyboru 3 możliwości:

Wysłanie oferty

W przypadku kiedy NFT, które chcesz kupić nie jest wystawione na sprzedaż, możesz zrobić pierwszy krok i wysłać posiadaczowi ofertę. Jeżeli ten zdecyduje się ją zaakceptować, transakcja dokona się automatycznie.

Zaakceptowanie oferty

Jeżeli interesuje Cię zakup któregokolwiek z tokenów z wybranej kolekcji, możesz zdecydować się kupić NFT za tzw. cenę floor, czyli zaakceptować token za najniższą cenę. Tak naprawdę nie musisz się ograniczać w kwestii ceny- mechanizm zakupu zawsze będzie ten sam. Spośród wylistowanych NFT wybierasz to, które chcesz kupić. Następnie podłączasz portfel za pomocą którego chcesz kupić NFT, wydajesz zgody na przeprowadzenie transakcji, akceptujesz gas fee, zaś sama transakcja odbywa się w sposób zautomatyzowany.

Wzięcie udziału w aukcji

Trzecią z możliwości jest udział w aukcji, w której sprzedawca NFT ustala cenę minimalną, która następnie jest podbijana przez osoby zainteresowane zakupem tokenów. Aukcja jest ograniczona czasowo, zaś wygrywa najwyższa oferta.

Jak najlepiej sprzedawać NFT na Opensea?

Podobnie jak w przypadku zakupu tokenów niewymienialnych, Opensea pozwala sprzedawać NFT wszystkim – niezależnie czy mowa tu o osobach, które stworzyły własne NFT, czy też o zwykłych traderach posiadających tokeny z rynków wtórnych.

Aby sprzedać NFT, jego posiadacz ma możliwość wystawienia tokenów na sprzedaż za ustaloną przez siebie cenę, stworzenie aukcji lub ew. zaakceptowanie oferty od osoby zainteresowanej zakupem tokena należącego do danej osoby.

Cena wylistowanego NFT zawiera wliczone opłaty: prowizję dla giełdy Opensea oraz tzw. royalties, czyli prowizję dla twórcy kolekcji. O ile prowizja dla Opensea jest stała i wynosi 2,5%, wartość royalties jest ustalona przez twórcę i może mieć różną wysokość.

Przychód ze sprzedaży NFT będzie więc uszczuplony o odpowiedni % wartości transakcji.

Dlaczego w obrębie jednej kolekcji tokeny mają różne ceny?

Pamiętasz jeszcze fragment o reveal? Reveal to moment, kiedy ujawniają się metadane poszczególnych NFT w obrębie kolekcji. Metadane definiują poszczególne cechy tokenów, zaś cechy te występują z różną częstotliwością. Na tej podstawie wyróżniamy powszechne atrybuty oraz takie, które występują rzadko. Na jest podstawie wyliczona jest unikalność każdego z tokenów (ang. rarity).

Zależnie od przeznaczenia kolekcji, rarity NFT może warunkować pewne przywileje, lub po prostu stanowi o wyjątkowości tokena kolekcjonerskiego, którego posiadacz może sprzedać go za wyższą wartość.

Stąd też różnice w cenie niewymienialnych tokenów w obrębie jednej kolekcji- tokeny z powszechnym wynikiem rarity są tańsze, niż te reprezentujące rzadko spotykane cechy.

Podsumowanie

Handel NFT oraz inwestowanie w tokeny niewymienialne stają się coraz bardziej powszechnym narzędziem do pomnażania pieniędzy. Podobnie jak na rynku kryptowalut, przemyślane inwestowanie w NFT wymaga zasobów wiedzy, nie tylko inwestycyjnej ale także dotyczącej samej specyfiki tematu.

Zastanawiając się jak i gdzie kupić pierwsze tokeny NFT, wybierz sprawdzoną platformę. Chcąc inwestować w tokeny na dłużej, np. dla ich wartości kolekcjonerskiej, musisz zadbać o ich bezpieczne przechowywanie. W przypadku wielomiesięcznych, a często wieloletnich inwestycji portfel cyfrowy może nie być wystarczającym zabezpieczeniem. W takich sytuacjach warto rozważyć zakup portfela sprzętowego. Więcej o tego typu zabezpieczeniu napisaliśmy w artykule porównującym 2 wiodące marki na rynku: Trezor vs. Ledger.

(1) https://www.coingecko.com/en/nft/pxn-ghost-divison (Dostęp: 08.11.2022)

Marek Borkowski
Marek Borkowski

Marek urodził się w 1988 roku w Bydgoszczy. Z wykształcenia jest technikiem weterynarii, jednak od lat nie pracuje w wyuczonym zawodzie. Postanowił zająć się pracą, która sprawia mu przyjemność oraz przynosi satysfakcjonujące dochody. Od zawsze interesował się programowaniem i nowymi technologiami - postanowił więc działać, wykupił odpowiednie kursy online, które pozwoliły mu postawić pierwsze kroki w tworzeniu stron internetowych i okazało się to strzałem w dziesiątkę. Obecnie Marek rozwija swoje projekty oraz pracuje jako freelancer, tworząc strony dla klientów.
Marek jest zafascynowany technologią blockchain - nie tylko inwestuje w kryptowaluty i NFT, ale też kończy kurs blockchain developera, aby w przyszłości stworzyć swój własny metaverse. Chętnie pisze o swoich pasjach a jego misją jest zmotywowanie czytelników do rozszerzania swoich horyzontów.

kontakt: info@niezalezni-finansowo.pl

© 2024 Niezależni finansowo – Wszystkie prawa zastrzeżone